Kliniek voor onbegrepen ziektes

Behandelcentrum voor onverklaarde aandoeningen is kostenbesparend. Er komt een zelfstandig behandelcentrum (zbc) voor patiënten met onverklaarde aandoeningen.

Hoogleraar neurologie Rien Vermeulen en psycholoog Els van der Linden zijn bezig zo'n centrum op te zetten in Amsterdam. Het initiatief is opmerkelijk, omdat veel onbegrepen ziekten omstreden zijn. Deze voorziening is nodig, zeggen Vermeulen en Van der Linden, want patiënten met onbegrepen klachten kunnen nu bijna nergens terecht.

 Naar schatting kampt ruim een half miljoen Nederlanders met onverklaarde klachten. Zij tobben vaak door met chronische pijn of vermoeidheid, waardoor ze een groot beslag op de gezondheidszorg leggen, niet goed functioneren en soms niet meer werken.

Op de poli neurologie van Vermeulen in het Amsterdamse Academisch Medisch Centrum (AMC), wordt bij ruim een kwart van de 5000 nieuwe patiënten per jaar geen lichamelijke oorzaak voor hun pijn of verlammingsverschijnselen gevonden.

"De reguliere zorg is er nauwelijks op ingericht om deze mensen te behandelen'', zegt Vermeulen. Vaak worden zij maar weggestuurd, zonder passende doorverwijzing voor behandeling. Vermeulen: "Ik wil dat veranderen: er moet een kliniek komen waar deze enorme patiëntenstroom naar kan worden verwezen.''

Psycholoog Van der Linden runt sinds twee jaar StressBalance in Amsterdam. Zij behandelt daar op kleine schaal werknemers met onbegrepen klachten zoals chronische vermoeidheid, hoofdpijn en fibromyalgie. Na een vrij intensieve therapie knappen de meeste cliënten op. Van der Linden en Vermeulen zijn nu bezig deze formule uit te breiden tot een behandelcentrum gelieerd aan het AMC. Zij hopen nog dit jaar te starten met behandelingen.

"Houd het buiten het ziekenhuis, ga snel behandelen en adviseer ook huisartsen hoe ze met onbegrepen aandoeningen moeten omgaan'', zegt Van der Linden. "Wanneer deze patiënten eenmaal binnen het ziekenhuis zijn, gaan zij vaak van specialist naar specialist zonder dat ze daar iets beter van worden'', aldus de psycholoog.  Zij merkt dat 'aandacht en respect voor deze mensen al de helft van de therapie' is. Huisartsen zouden snel naar het nieuwe zbc moeten verwijzen, menen Vermeulen en Van der Linden. "Daar werkt een multidisciplinair team met psychologen en psychiaters dat in staat is om te beoordelen welke behandeling nodig is. En indien nodig, kunnen we de expertise van het AMC gebruiken.''

Zorgverzekeraar Achmea onderzoekt of samenwerking met het zbc loont. Vermeulen: "Een verzekeraar die dit biedt, kan veel besparen op de kosten van medisch shoppen en onnodige onderzoeken.''